Waarom adolescenten geen vertrouwen hebben in de politiek

Romy Volders
Published on Sunday 180520
Waarom hebben jongeren geen vertrouwen in partijpolitiek en wat kunnen we daar aan doen? Dat was de vraag tijdens het 'Trust issues' debat van het Next generation, please! Festival. Een recente peiling toont immers aan dat 57 procent van de Belgische jongeren niet erg geïnteresseerd is in politiek.

Weinig jongeren hebben interesse in de Belgische politici, omdat die in hun ogen niet echt iets doorslaggevends bereiken. Er zijn ook te weinig aanknopingspunten met politici. De bestuurders van vandaag spreken de jongeren niet aan, tieners voelen zich niet vertegenwoordigd. Er is bij politici amper oog voor hun problemen of interesses. Verder zijn sociale media een belangrijke steunpilaar voor millennials. Politici maken steeds meer gebruik van sociale media, maar niet met jongeren als doelpubliek. Daardoor zijn adolescenten minder blootgesteld aan politieke ideologieën en ontwikkelen ze er ook geen interesse voor. De jongeren zijn dan wel in de minderheid, maar de toekomst ligt in hun handen. In het derde debat van het Next generation, please! Festival bespreken Dyab Abou Jahjah (Be.One), Bie Vancraeynest (Démos) en Nozizwe Dube (ex-voorzitster Vlaamse Jeugdraad) dit fenomeen.

Identiteitspolitiek

De Belgische staat is gekleurd door partijen en bewegingen die zichzelf opdelen volgens etniciteit, regionale of religieuze identiteit. Ook het verdelen volgens seksuele voorkeur en gender ziet men nu veel. De mensen uit zo een groep hebben gemeenschappelijke problemen van discriminatie die ze willen aankaarten. De partij van Abou Jahjah, Be.One, is net het omgekeerde: ze zijn voor radicale gelijkheid voor iedereen. De andere twee gasten zijn ook anti-identiteitspolitiek. Ze vinden dat door deze politiek kloven worden gevormd en mensen ver van elkaar staan.

Deze groeperingen leggen de focus op culturele vraagstukken en zo wordt de aandacht weggehaald van sociale punten. Kwesties waar onze maatschappij als geheel mee worstelt op vlak van bijvoorbeeld onderwijs en sociale thema's als armoede en racisme. Als die worden opgelost, zouden we er allemaal op vooruitgaan, vinden deze partijen. De jongvolwassenen identificeren zich niet met de culturele problemen die door de politici aangehaald worden. Daarnaast vinden jongeren dat politici vaak hun beloftes niet nakomen en dat frustreert hen. Volgens de studie worden jongeren amper vertegenwoordigd door de overheid, zo is het moeilijk om zich te identificeren met hen. 

(Sociale) media

Wel hoort men vaak de stem van jongeren in een niet-politiek kader op sociale media, wat andere jongeren op hun beurt aanspreekt. Het is de wereld waar ze vrij kunnen zijn en waar hun stem gehoord, op voorwaarde dat ze een groot bereik hebben. Topics die populair worden, vliegen helaas ook zo terug over. Trends vervagen en de aandacht van mensen verschuift naar een nieuwe trend. Hierdoor vinden er geen doorslaggevende veranderingen plaats en wordt er bijvoorbeeld niets doorgevoerd in wetten. De mainstream media leveren blijkbaar ook maar een beperkte input aan de jongeren. 'Deze nieuwskanalen schetsen hun eigen wereld, ze zijn selectief in wat ze laten zien. Ze zijn ook niet altijd even objectief', merkt iemand uit het publiek op.

Wat kunnen we eraan doen?

When people are thirsty, you don't say they aren't. You pour them a drink and sit down with them.

'Men moet deze onverschillige jongeren opkrikken, naar hen luisteren', zegt Bie Vancraeynest. 'Bovendien zouden initiatieven die dit doen meer in de media moeten komen. Hetzelfde geldt voor organisaties die sociale problemen aanpakken en mensen met elkaar verbinden, zoals ons jeugdhuis Chicago. Als coördinator probeer ik ervoor te zorgen dat jongeren een stem ontwikkelen en sterk kunnen staan in de Belgische politieke wereld. We willen ook de minimumleeftijd om te mogen stemmen naar zestien jaar verlagen. Zo kunnen de adolescenten die er wel klaar voor zijn, hun stem laten horen. De jongeren die nog niet echt klaar zijn, zijn worden dan wel geprikkeld.'